✅ بازبینی علمی توسط دکتر اردا کیانی

سرم کم‌خونی شامل سرمی تشکیل شده از اجزای خون یا یک واحد خونی کامل است که برای بیمارانی که مشکلات کم‌خونی شدید دارند، تزریق می‌شود. بسته به اینکه گیرنده کدام اجزای خونی را از دست داده است، کنسانتره‌های مختلفی از گلبول‌های قرمز ، گرانولوسیت‌ها (گلبول‌های سفید خون)، ترومبوسیت‌ها (پلاکت‌ها) یا مایع خون (پلاسمای خون) می‌توانند تجویز شوند. 

 تزریق خون در مقایسه با قرص آهن عوارض بسیار کمی دارد. به همین دلیل، پزشکانی که آن را مناسب می‌دانند ممکن است تزریق خون را به بیماران خود توصیه کنند.

 سرم خون حاوی مقدار زیادی آهن برای درمان کم‌خونی آهن ناشی از عواملی مانند رژیم غذایی ناسالم و تولید ناکافی سلول‌های خونی است. به همین دلیل، به‌جای قرص‌های حاوی آهن، می‌توان مکمل‌های آهن را به صورت تزریق با سرم مصرف کرد.

 از آنجایی که سرم خون به صورت تزریقی است، می‌توان آن را به افرادی که قادر به بلعیدن قرص نیستند و در مصرف داروهای خوراکی مشکل دارند، داد.

 بسته به میزان کمبود خون، امکان دارد تا پس از مدتی پس از تزریق، مجدداً قرص آن برای بیمار تجویز شود و با سرم جایگزین شود. از آنجایی که تصمیم مطابق باسابقه بیمار گرفته می‌شود، سرم آهن را می‌توان تقریباً برای هر گروه سنی استفاده کرد.

سرم کم‌خونی

آیا کمبود آهن با سرم کم‌خونی درمان می‌شود؟

در درمان کمبود آهن ابتدا باید عامل اصلی ایجادکننده این بیماری را یافت. اما مکمل‌های آهن به‌منظور جلوگیری از پیشرفت علائم و تسریع روند درمان به بدن داده می‌شود. یکی از این مکمل‌ها سرم کم‌خونی برای بیماران با آهن بسیار کم است.

 با تأمین آهن از علائمی که در بدن ایجاد می‌شود جلوگیری می‌کند. وقتی مشکل اصلی ایجادکننده بیماری برطرف شد، ممکن است نیازی به مکمل آهن نباشد. اما مصرف مکمل آهن به صورت دوره‌ای راه‌حل مناسبی برای بیماری‌هایی است که علت آن را نمی‌توان یافت.

 درمان فقر آهن زمان زیادی می‌برد و مصرف داروها باید به طور منظم ادامه یابد. به همین دلیل، تزریق اضافی برای روزهای فراموش شده و قطع مصرف دارو کاملاً اشتباه است. پس از حدود 6 ماه استفاده، مقادیر آهن به حالت عادی بازمی‌گردد و علائم در عرض 3 ماه به‌شدت کاهش می‌یابد.

خدمات ایمن‌سازی برای سرم تراپی در منزل به طور کلی به عنوان یک برنامه کاربردی ارائه شده توسط مراکز مراقبت در منزل در نظر گرفته می‌شود تا زمانبندی تزریق، میزان دوز مجاز و رعایت نکات ایمنی به درستی رعایت شود و تمامی شرایط بالینی بیمار مورد ارزیابی قرار گیرد.

آیا تزریق سرم کم‌خونی بدون نسخه انجام می‌شود؟

اگر نسخه‌ای توسط پزشک متخصص نوشته نشده باشد، درمان سرم کم‌خونی هرگز در خانه انجام نمی‌شود.  برای تزریق سرم نیز باید مجوزهای لازم توسط فرد ارائه دهنده ثبت شده باشد. یعنی داشتن مجوز فارغ‌التحصیلی از دانشکده‌های پرستاری یا مدارک گذراندن دورهای تزریق و کمک‌پرستاری الزامی است.

تزریق سرم کم‌خونی در منزل

ابتدا بیمار و بستگان او از روند کار مطلع می‌شوند و سپس فرمی برای تأیید بستگان بیمار پر می‌شود. پس از تکمیل این فرم، فتوکپی از هویت فرد به پرونده بیمار اضافه می‌شود. سپس از آن یک محیط استریل، یعنی یک محیط تمیز ایجاد می‌شود و پرستار فرآیند قراردادن سرم را در خانه شروع می‌کند.  پس از اتمام کار، سرم جمع‌آوری‌شده و کار پرستار تمام می‌شود. در صورت نیاز به ادامه جلسات تزریق سرم‌ کم‌خونی، زمان مراجعه بعدی پرستار هماهنگ می‌شود.

تزریق خون برای کم خونی

هنگام تزریق سرم کم‌خونی در خانه چه نکاتی را باید در نظر گرفت؟

قراردادن سرم در خانه فرآیندی است که باید با دقت زیادی انجام شود. اگر به نکاتی که باید در این روش‌ها که توسط پرستاران متخصص انجام می‌شود توجه کنیم:

  • بررسی اینکه آیا بیمار به سرم مورداستفاده واکنش آلرژیک دارد یا خیر، کاملاً ضروری است.
  • تاریخ انقضا باید دقیقاً قبل از تزریق داروها و مایعات به‌دقت بررسی شود.
  • عروق فرد باید به‌درستی و با دقت بررسی شود که آیا این دسترسی عروقی باز شده آسیبی به بیمار وارد می‌کند یا خیر.
  • اگر بیمار شکایتی در مورد دسترسی عروقی داشته باشد و این شکایت مبنای مشخصی داشته باشد (مانند تورم، کبودی، قرمزی)، قراردادن سرم نباید بدون بررسی این وضعیت انجام شود.

اگر به این موارد توجه شود گذاشتن سرم در منزل مشکلی ایجاد نمی‌کند.

مزایای سرم تراپی در منزل چیست؟

فرآیند قراردادن سرم در خانه دارای یک سیستم بسیار سودمند است. بیایید نگاهی به این مزایا بیندازیم:

  • این سرویس برای کسانی است که دارای فوبیای بیمارستان یا سوزن هستند.
  • خطر عفونتی را که بیمار ممکن است تجربه کند تا حد زیادی کاهش می‌دهد.
  • این سرویسی است که اعتماد را در فرد ایجاد می‌کند.

به لطف این روش که کاملاً قابل‌اعتماد است، بسیاری از بیماران در خانه مراقبت راحت دارند و نیازی به مراجعه به بیمارستان ندارند. این واقعیت که این مراقبت‌ها توسط پرستاران یا ماماهای متخصص انجام می‌شود، یکی از بزرگترین دلایل قابل‌اعتماد بودن این سیستم است.

علائم واکنش آلرژیک حین تزریق سرم که باید فوراً گزارش شود

هرچند تزریق سرم آهن معمولاً عوارض کمی دارد، در صورت مشاهده‌ی علائمی مانند خارش یا کهیر، تورم صورت و لب‌ها، تنگی نفس، سرگیجه یا افت ناگهانی فشار خون حین یا پس از تزریق، باید فوراً به پرستار حاضر در محل اطلاع داده شود. به همین دلیل پرستار مهر درمان در طول مدت تزریق و مدتی پس از آن کنار بیمار می‌ماند.

سرم کم‌خونی چیست و چه کاربردی دارد؟

سرم کم‌خونی محلولی حاوی آهن یا سایر اجزای خونی است که برای بیماران مبتلا به کم‌خونی شدید، به‌ویژه کمبود آهن ناشی از رژیم غذایی نامناسب یا تولید ناکافی سلول‌های خونی، تزریق می‌شود. این روش برای افرادی که نمی‌توانند قرص آهن مصرف کنند نیز مناسب است.

چه زمانی به تزریق سرم کم‌خونی نیاز داریم؟

زمانی که کمبود آهن یا کم‌خونی شدید تشخیص داده شود و مصرف خوراکی مکمل آهن کافی یا ممکن نباشد، پزشک ممکن است تزریق سرم آهن را تجویز کند. معمولاً پس از حدود ۶ ماه استفاده، سطح آهن به حالت طبیعی بازمی‌گردد.

آیا تزریق سرم کم‌خونی بدون نسخه پزشک انجام می‌شود؟

خیر، تزریق سرم کم‌خونی هرگز بدون نسخه‌ی پزشک متخصص انجام نمی‌شود و باید توسط فردی با مجوز رسمی پرستاری یا کمک‌پرستاری صورت گیرد.

حین تزریق سرم کم‌خونی در منزل چه نکاتی رعایت می‌شود؟

پرستار پیش از تزریق، بررسی می‌کند که بیمار به سرم واکنش آلرژیک نداشته باشد، تاریخ انقضای دارو را چک می‌کند و وضعیت رگ محل تزریق را از نظر تورم، کبودی یا قرمزی بررسی می‌کند تا از بروز آسیب جلوگیری شود.

مزایای سرم‌تراپی در منزل نسبت به مراجعه به بیمارستان چیست؟

سرم‌تراپی در منزل برای افراد دارای ترس از بیمارستان یا سوزن مناسب است، خطر عفونت‌های بیمارستانی را کاهش می‌دهد و توسط پرستاران یا ماماهای متخصص انجام می‌شود که اطمینان و آرامش بیشتری برای بیمار فراهم می‌کند.